กระป๋องอะลูมิเนียมบรรจุเครื่องดื่ม
ดร. อมรรัตน์ สวัสดิทัต

อุตสาหกรรมบรรจุภัณฑ์ควรมีส่วนร่วมในการรักษาสิ่งแวดล้อม โดยการส่งเสริมให้มีการใช้บรรจุภัณฑ์ที่ไม่ทำลายสิ่งแวดล้อม การพิจารณาเลือกวัสดุที่ใช้จึงมีส่วนสำคัญในการสร้างสรรค์ให้เกิดการรักษาทรัพยากรและสิ่งแวดล้อม โดยเฉพาะอย่างยิ่งในวงการอุตสาหกรรมเครื่องดื่มที่จะมี ส่วนผลักดันให้เกิดความรับผิดชอบในภาพลักษณ์ของชุมชนโดยทั่วไป ปัจจุบัน สิ่งที่เกิดขึ้นทั่วโลก คือ เมื่อจะพัฒนาสินค้าชนิดใด ควรจะต้องพิจารณาวัสดุที่จะนำมาใช้ในการทำบรรจุภัณฑ์และให้เป็นที่ยอมรับแก่บุคคลทั่วไป โดยที่จะไม่ไปทำลายสิ่งแวดล้อม โดยนำบรรจุภัณฑ์นั้นกลับไปใช้ประโยชน์ได้อีก ผู้ตัดสินใจเลือกใช้วัสดุมีส่วนได้รับอิทธิพลจากวงการอุตสาหกรรมด้วยกันเองจากรัฐบาล หรือกลุ่มพิทักษ์สิ่งแวดล้อม และประชาชนทั่วไปที่ตระหนักถึงภัยที่เกิดขึ้นจากปัญหาสิ่งแวดล้อมไม่ว่าจะเป็นการทิ้งกระจัดกระจาย การเกิดมลพิษ หรือการกำจัดมูลฝอย การตัดสินใจในการเลือกใช้วัสดุ จึงต้องมีเป้าหมายที่ แน่นอน โดยเลือกใช้วัสดุที่มีค่าพอที่จะช่วยให้มีการเก็บรวบรวมแล้วนำกลับไปเป็นวัตถุดิบ เพื่อผลิตบรรจุภัณฑ์ได้ใหม่อีก บรรจุภัณฑ์ที่กล่าวถึงนี้คือ กระป๋องอะลูมิเนียมใช้บรรจุเครื่องดื่ม ซึ่งเป็นที่แพร่หลายในประเทศต่างๆ เช่น สหรัฐอเมริกา ออสเตรเลีย ญี่ปุ่น และไทย เนื่องจากไม่แตก น้ำหนักเบา สะดวก และเมื่อนำไปแช่เย็นแล้วเครื่องดื่มจะเย็นได้เร็ว อะลูมิเนียมมักเกิดขึ้นเป็นส่วนประกอบของธาตุต่างๆ ในรูปของ แร่ เช่น บอกไซด์ ไครโอไลต์ คอรันดัม อะลูไนต์ ไดแอสพอร์ เทอร์คอยส์ สปิเนล เคโอลิน เฟลด์สปาร์ และไมกา ในบรรดาแร่เหล่านี้การทำอะลูมิเนียมจากบอกไซด์จะได้ผลคุ้มค่าที่สุด เนื่องจากบอกไซด์มีปริมาณอะลูมิเนียมถึง 60% บอกไซด์ 45 กิโลกรัม จะผลิตอะลูมิเนียมได้ 1 กิโลกรัม กระป๋องอะลูมิเนียมบรรจุเครื่องดื่มเป็นกระป๋อง 2 ชิ้น คือ ตัวกับฝา ผลิตจากแผ่นอะลูมิเนียมโดยปั๊มอัดขึ้นรูปเป็นกระป๋องรูปทรงกระบอก แล้วยืดให้มีผนังบาง จากนั้นผ่านไปยังเครื่องตัดให้ได้ขนาดตามต้องการ ล้าง แล้วอบให้แห้ง ในขั้นต่อไปกระป๋องจะได้ รับการเคลือบสีขาวและพิมพ์ภายนอกตามต้องการ เคลือบด้วยวาร์นิชเพื่อป้องกันการขูดขีด แล้วผ่านเข้าเตาอบ ภายในกระป๋องพ่นด้วยแล็กเกอร์ เพื่อป้องกันไม่ให้กระป๋องทำปฏิกิริยากับผลิตภัณฑ์ แล้วนำไปอบให้แห้ง จากนั้นจึงลำเลียงไปขึ้นรูป กระป๋องจะได้รับการทดสอบก่อนนำไปบรรจุ กระป๋องที่ใช้แล้ว สามารถนำไปหมุนเวียนเปลี่ยนรูปใหม่ได้เมื่อเก็บรวบรวมแล้วนำไปขายได้ช่วยลดปริมาณมูลฝอยประหยัดทรัพยากร และพลังงานการนำกระป๋องอะลูมิเนียมที่ใช้แล้วไปหลอมและผลิตเป็นกระป๋องนั้นจะประหยัดพลังงานได้ถึงร้อยละ95กล่าวคือพลังงานที่ใช้สำหรับผลิตอะลูมิเนียมเพื่อใช้ทำกระป๋อง 1 ใบ จะ เท่ากับพลังงานที่ใช้แปรรูปกระป๋องใช้แล้วได้ถึง 20 ใบ การที่นำกระป๋องใช้แล้ว มาหลอมผลิตเป็นกระป๋องใหม่ 1 ตัน จะประหยัดแร่บอกไซด์ได้ถึง 5 ตัน